Free zone gerçekten sıfır vergi mi: QFZP statüsü

BAE yapılandırmasındaki en pahalı yanlış inanç şu: "Free zone'da şirket kurdum, vergi ödemem."

Doğru değil. Free zone şirketleri kurumlar vergisi kapsamındadır. %0 oranı otomatik gelmiyor, kazanılıyor ve her yıl yeniden kazanılması gerekiyor.

Oranlar

Nitelikli Serbest Bölge Kişisi (Qualifying Free Zone Person, QFZP) kurumlar vergisi rejiminin içinde kalıyor, sadece nitelikli geliri üzerinden %0 ödüyor.

Beş kümülatif şart

Şirketin öncelikle BAE serbest bölgesinde kayıtlı bir tüzel kişi olması gerekiyor. Sadece anakara lisansı olanlar standart rejime tabi.

Ardından beş şartın hepsinin aynı vergi döneminde sağlanması şart:

1. Serbest bölgede yeterli öz (substance) bulundurmak
2. Nitelikli gelir elde etmek
3. Standart rejime geçiş seçimi yapmamış olmak
4. Emsallere uygunluk ilkesine uymak ve transfer fiyatlandırması dokümantasyonu tutmak
5. Denetlenmiş mali tablo hazırlamak

Buna ek olarak de minimis şartı: nitelikli olmayan gelir, toplam gelirin %5'ini veya AED 5.000.000'u (hangisi düşükse) aşmamalı.

Bu bir menü değil, bir kapı. Hepsi aynı anda sağlanmalı.

En hafife alınan şart: öz

Yeterli öz testinde, şirketin temel gelir üreten faaliyetlerinin (CIGA) serbest bölgede yürütülmesi aranıyor. Bunun için yeterli varlık, yeterli sayıda nitelikli çalışan ve faaliyetin niteliğiyle orantılı işletme gideri gerekiyor.

Dış kaynak kullanımı serbest, ancak uygun gözetim şartıyla. Gerçek varlığı olmayan bir tabela şirketi bu testi geçmiyor.

Bir tarihsel not bağlamı açıklıyor: Ekonomik Öz Düzenlemeleri (ESR), 1 Ocak 2023'ten itibaren başlayan mali yıllar için kaldırıldı. Sebep, öz şartının QFZP koşullarının içine gömülmesi. Standart kaybolmadı, bahis yükseldi. ESR ihlalleri AED 400.000'e kadar idari para cezası doğuruyordu. QFZP öz ihlali beş yıl boyunca %9 vergi doğuruyor.

Denetim şartı büyüklükten bağımsız

Ministerial Decision No. 84 of 2025, ciro büyüklüğünden bağımsız olarak tüm QFZP'ler için denetlenmiş mali tablo zorunlu tutuyor.

Denetim, BAE lisanslı ve ilgili serbest bölgenin Onaylı Denetçi Listesindeki bir denetçi tarafından yapılmalı. Mali tablolar IFRS veya muadili standartlara uygun olmalı.

"Biz küçüğüz, denetime gerek yok" varsayımı yaygın. Çoğu şirket bu şartı ancak beyanname üzerinde nitelikli statü talep etmeye çalışırken öğreniyor ve o noktada yıl kapanmış oluyor.

En sık yapılan hata: nitelikli gelirin yanlış tanımlanması

En yaygın hata BAE anakara müşterilerinden elde edilen geliri nitelikli gelir saymak. Çok dar bir istisna kapsamına girmedikçe değiller.

Nitelikli gelir Cabinet Decision No. 100 of 2023 ile tanımlanıyor ve tanım dar. Faaliyet listesine bakmadan varsayımda bulunmak, yılsonunda de minimis eşiğini aşmış bir şirketle karşılaşmak demek.

Statü kaybı: beş yıllık kilit

Şartlardan herhangi biri sağlanmazsa şirket, cari yıl ve takip eden dört yıl boyunca tüm geliri üzerinden %9 oranında vergilendiriliyor. Altıncı yılda statü yeniden test edilebiliyor.

Tek bir dönemdeki tek bir aksaklık, beş yıllık bir maliyet doğuruyor. Bu, QFZP rejiminin en sert tarafı ve yapı kurulurken en çok göz ardı edilen risk.

Kayıt saklama

Mali tablolar, denetim raporları, transfer fiyatlandırması dosyaları ve öz dokümantasyonu en az 7 yıl saklanmalı.

DIFC ve ADGM de aynı kurallara tabi

Finansal serbest bölgeler ayrı bir vergi rejimine sahip değil. QFZP rejimi ulusal, dolayısıyla DIFC ve ADGM şirketleri de aynı federal kurumlar vergisi kurallarına tabi.

Beyanname yükümlülüğü ortadan kalkmıyor

Oranınız %0 olsa bile beyanname verme yükümlülüğünüz devam ediyor. Beyanname, vergi döneminin bitiminden itibaren 9 ay içinde veriliyor. Geç kayıt cezası AED 10.000.

Karar verirken sorulacak sorular

• Müşterilerimin ne kadarı BAE dışında
• Faaliyetim Cabinet Decision 100'deki nitelikli faaliyet listesinde mi
• Serbest bölgede gerçek bir ofisim, çalışanım ve gider yapım var mı
• Yıllık denetim maliyetini karşılamaya değer mi
• Nitelikli olmayan gelirim %5 veya AED 5 milyon sınırının neresinde

Son soruya cevap veremiyorsanız, muhasebeniz nitelikli ve nitelikli olmayan geliri ayrı takip etmiyor demektir. Bu, yılsonunda sürprizle karşılaşmanın en yaygın sebebi.